نمایش نتایج: از 1 به 7 از 7

موضوع: راهنمای خرید منبع تغذیه (Power Supply)

  1. #1
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    Question راهنمای خرید منبع تغذیه (Power Supply)

    با سلام خدمت تمامی کاربران



    در این تاپیک قصد دارم نکاتی را که هنگام خرید پاور باید به آن توجه کرد بررسی کنم. قبل از هر چیز ذکر نکات زیر ضروری است.
    تاپیک با ناظم انجمن BLACKY هماهنگ شده است.
    این تاپیک صرفا آموزشی است. سوالات خود در رابطه با خرید پاور را در تاپیک مجزا مطرح کنید






    بسیاری از کاربران موقع خرید سیستم، انتخاب پاور را در مرحله آخر انجام می دهند این کار از یک سو خوب و از سویی دیگر بد است. خوب از این جهت که تمامی قطعات خریداری شده و خریدار با یک محاسبه سرانگشتی خواهد دانست که پاور با چه ظرفیتی نیاز دارد. و بد از این جهت که باقیمانده پول خرید سیستم که معمولا ناچیز است به خرید پاور اختصاص می یابد در نتیجه اکثر اوقات فرد مجبور است پاوری ارزان و نامرغوب تهیه کند که تاثیر مخرب خود را دیر یا زود روی سیستم می گذارد.
    خب اول از هر چیزی یه سری اصطلاح مرتبط هست که دونستنش معمولا مفیده که اونا رو توضیح میدم و پیشنهاد میدم حداقل یه نگاه بش بندازین.



  2. 38 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


  3. #2
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    پیش فرض

    توان واقعی و توان پیک
    ظرفیتی که شما روی برچسب یک پاور میبینید(البته در مورد پاورهای مرغوب و غیر قلابی) توان واقعی هست که کاملا با توان پیک فرق داره در واقع توان پیک باید به صورت درصدی از توان واقعی اعلام بشه مثلا اگه ادعا بشه که یه پاور 530 وات توانایی کار در لود 110 درصد رو داره یعنی اینکه توان واقعیش 530 واته و حداکثر توانی که میتونه تحویل ما بده 530 ضربدر 1/1 یعنی 583 وات هست البته باید دقت کرد که پاور تا ابدالدهر نمیتونه با توان پیکش کار کنه و این زمان تا فعال شدن پروتکشن OPP (که بعدا توضیح میدم)معمولا کمتر از یک دقیقه بوده و بعد از این مدت اون OPP ای که گفتم پاور رو اتوماتیک خاموش میکنه تا از آسیبهای جدی به سیستم و خود پاور جلوگیری بشه. پس نتیجه این که شما حتما به توان نرمال یا واقعی پاور توجه کنید نه توان پیک

    ورژن یا فرم فکتور پاور
    شاید اولش تعجب کنید چون معمولا ورژن برای نرم افزارها به کار میره ولی خب جهت سیستم های خانگی امروزی شما باید از پاورهای دارای ویرایش ATX 12V V2.0, 2.01, 2.2, 2.3 استفاده کنید. قابلیت اصلی اینگونه پاورها در افزایش قدرت شاخه 12 ولت آنها هستش که عدم آسیب مسیر عبوری ولتاژ با شدت جریان بالاتر از 18 آمپر و همچنین عدم تاثیر گذاری نویز ایجاد شده از طرف الکتروموتورهای تغذیه شونده از شاخه اول ولتاژ 12 بر روی شاخه دوم ولتاژ 12 و قطعات مصرف کننده از اثرات به کارگیری این پاورها می باشد. این توضیحاتی که گفتم برای پاورهای مورد استفاده در سیستم های خانگی بود برای سیستمهایی که باید هرروز هفته و 24 ساعته روشن بمونن مثل سرورها از پاورهای دارای فرم فکتور(ورژن) EPS استفاده میشه در واقع به زبون ساده میشه گفت فرم فکتور پاور شما باید متناسب مادربوردتون باشه که از لحاظ تناسب کانکتورها مشکلی پیش نیاد. البته بعضی پاورهای حرفه ای و گیمینگ امروزی از فرم فکتور EPS نیز پشتیبانی می کنند.
    استانداردهای حفاظتی پاور

    SCPیا محافظ اتصال کوتاه:در صورت به وجود آمدن اتصال کوتاه درهر یک از شاخه های خروجی، منبع تغذیه به صورت خودکار خاموش شود. (Short Circuit Protection)

    OPP / OLPدر حدود تعیین شده، در صورت افزایش بارمصرفی خارج ازتوان کلی و حداکثر، منبع تغذیه به صورت خودکار خاموش شود (Over Power/Load Protection)

    OVPدر حدود تعیین شده در استاندارد، در صورت افزایش ولتاژ در هر یک ازشاخه های خروجی، منبع تغذیه به صورت خودکارخاموش شود (Over Voltage Protection)

    UVPدرحدود تعیین شده در استاندارد، درصورت کاهش ولتاژ ورودی پاور، منبع تغذیه به صورت خودکار خاموش شود(UnderVoltage Protection)

    OCPدر حدود تعیین شده در استاندارد، در صورت اضافه بار خارج از توان معین، بر روی هر یک از شاخه های خروجی، منبع تغذیه به صورت خودکار خاموش شود(Over Current Protection)

    OTPدر حدود تعیین شده در استاندارد، در صورت اختلال در کولینگ پاور و یا افزایش خارج از محدوده حرارت داخلی، منبع تغذیه به صورت خودکار خاموش شود (Over Temperature Protection)
    یک مورد بسیار مهم هست به اسم اصلاح ضریب توان که چون یه مقدار پیچیده س و زیاده در پست بعد بش میپردازم

  4. 36 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


  5. #3
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    پیش فرض

    ضریب تصحیح توان یا PFC (Power Factor Correction)
    یکی از معیارهای مهم شما هنگام خرید پاور باید توجه به مورد بالا باشد. خب حالا میخوام توضیح بدم که این Active و Passive یعنی چی، قبلش لازمه که یه مقدار بحثهای فیزیک موج و توان و مقاومت رو مرور کنیم.
    هر مدار الکتریکی از 3 جز پایه تشکیل شده: مقاومت، خازن، سلف یا چوک از این 3 تا مقاومت مصرف کننده انرژی و دوتای دیگه هم ذخیره کننده انرژی هستند خب این از اول کار. همچنین در هر مدار الکتریکی با 4 نوع توان سروکار داریم
    1- توان لحظه ای که از ضرب جریان و ولتاژ در هر لحظه به دست میاد
    2- توان فعال یا اکتیو: همون توانیه که اکثر ما به عنوان توان مفید اون رو میشناسیم و توسط مقاومت مصرف شده و واحد آن وات میباشد که برای تبدیل انرژی الکتریکی به گرما یا حرکت به کار می رود.
    3- توان پسیو یا ری اکتیو(Reactive) این توان توسط بار یا همون مقاومت مصرف نمیشه و صرف تولید میدان مغناطیسی و ذخیره در اجزا ذخیره ساز مثل خازن و چوک میشه و واحدش هم ولت آمپر ری اکتیو هست. این نوع برخلاف قبلی به کار مفید تبدیل نمیشه و بی فایده است چرا که فقط صرف افزایش حرارت میشود.
    4- توان ظاهری یا کل: که از جمع برداری دو توان قبلی به دست میاد و واحدش هم ولت آمپر هست.
    خب برای اینکه توانی که ما از یک مدار میگیریم تماما صرف کار مفید بشه باید توان ری اکتیو یا پسیو به حداقل رسانده شده و توان کل را به توان اکتیو نزدیک کرد در این حالت انگار که ما سلف و خازن تو مدار نداریم و انگار که مدار ما به یک مدار صرفا مقاومتی تبدیل شده و تمامی توان دریافتی همون توان اکتیو میشه. خب کم کم داریم به بحث اصلی خودمون Active PFC نزدیک میشیم.
    ضریب توان یا همون Power Factor نسبت توان اکتیو به توان ظاهری هست. هرچی این نسبت به صفر نزدیکتر بشه باعث میشه که تلفات پاور زیادتر بشه به علاوه باعث تشدید موجهای مغناطیسی حاصل از جریان در خط خنثی و اختلال در عملکرد سایر دستگاههای الکترونیکی میشود به زبون ساده عین پارازیت میمونه خب برای کاهش تلفات پاور و جلوگیری از اختلال سایر دستگاهها از PFC یا تصحیح ضریب توان استفاده میشه که باعث میشه کل مدار به صورت یک مقاومت کلی(مصرف کننده انرژی) در بیاد و اثرات خازن و چوک رو خنثی میکنه و درنهایت باعث افزایش ضریب توان به عدد 1 میشه
    خب حالا پس از آشنایی مختصر با وظیفه مدار PFC میخوام انواع اون رو توضیح بدم
    Passive PFC
    در این روش با اضافه نمودن یک سلف نسبتا بزرگ در بخش ورودی پاور، نسبت به خنثی نمودن توان ری اکتیو یا همون توان غیرمفید اقدام می شود. خب این کار هم مزایایی داره و هم معایب که معایبش البته بیش از مزایاشه.
    مزایا
    - اصلاح ناچیز ضریب توان (افزایش بسیار کم Power Factor در محدوده 5 الی 10 درصدی)
    - افزایش هزینه بسیار ناچیز و روش اجرایی بسیار ساده



    معایب
    - کاهش راندمان کلی پاور (بین 2 الی 5 درصد)
    - ایجاد لرزشی خفیف در بدنه پاور که در درازمدت موجب اختلال در عملکرد پاور می‌گردد.
    - افزایش دمای داخلی پاور به دلیل اضافه شدن گرمای سلف PASSIVE PFCبه دمای داخلی و همچنین
    جلوگیری از تخلیه گرمای داخلی پاور به دلیل بزرگی ابعاد سلف و محل قرارگیری آن در مسیر عبور هوای
    خروجی پاور.
    - تشعشعات الکترومغناطیسی سلف Passive PFC که موجب اختلال درعملکرد پاور در درازمدت خواهدشد.




    Active PFC
    دراین روش، مدار PFCباید به عنوان بخشی از مدار اصلی در قسمت ورودی برای اجرای مدار Active در نظرگرفته شود. و بر خلاف روش Passive نمی توان مدار Activeرابه عنوان یک آیتم انتخابی درنظر گرفت. در حقیقت مدار Active PFC متشکل از تعدادی قطعات الکترونیکی مانند دیود، ترانزیستور، سلف و آی سی کنترل کننده می باشد که برروی مدار اصلی پاور نصب شده و جزئی از مدار کلی پاور به شمار می روند.
    این روش هم مزایا و معایبی دارد که مزایای آن بسیار بیشتر از معایبش می باشد.
    مزایا
    افزایش چشمگیر راندمان پاور.
    استقامت بیشتر دربرابر نوسانات ولتاژ
    کاهش غیر مستقیم دمای داخلی پاور به دلیل عملکرد بهتر مدار.
    افزایش طول عمر پاور
    کاهش صدای فن پاور به دلیل کاهش دمای داخلی.



    معایب
    قیمت تمام شده بیشتر


    خب با توجه به توضیحاتی که در بالا داده شد به هیچ عنوان سمت پاورهای Non PFC نرویدالبته امروزه خوشبختانه اکثر پاورهای مرغوب و معتبر Active PFC هستند و شما زیاد لازم نیست نگران این موضوع باشید. ولی متاسفانه مشاهده میشه که پاورهای ارزان و بی کیفیتی که با نامهای متفرقه به فروش میرسند با اینکه Non PFC هستن ولی رو برچسبشون زده میشه که Pssive PFC ان
    ویرایش توسط Noob Saibot : 2014-08-20 در ساعت 17:26

  6. 35 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


  7. #4
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    پیش فرض

    راندمان یا بازده پاور
    راندمان پاور کلا با ضریب توان پاور فرق میکنه و شما نباید این دوتا رو با هم قاطی کنید. راندمان پاور درست مثل راندمان دیگر دستگاههای الکتریکی تعریفی میشه: نسبت توان خروجی به ورودی که همواره کمتر از 1 هست. مثلا اگه گفته شه که راندمان این پاور 85 درصده و توان خروجیش(اون چیزی که رو برچسبش زده) 500 وات یعنی اینکه تقریبا 590 وات توان ورودی مصرف کرده تا این 500 وات رو به ما بده.
    مصرف انرژی پاور در حالت استندبای سیستم
    شاید فکر کنید که وقتی سیستمو خاموش میکنین دیگه هیچ برقی مصرف نمیشه ولی کاملا در اشتباهید چون مقدار اندکی الکتریسیته از طریق کابل پاور وارد مادربورد میشه تا سیستم رو برای روشن شدن بعدی آماده نگه داره و در این حالت پاور بین 5 تا 15 وات توان مصرف میکنه که اگه میخواید این رقم به صفر برسه بعد خاموش کردن سیستم، دکمه صفر و یک پاور رو هم بزنین یا پاوری بخرین که از استاندارد EUP Ready پشتیبانی کنه که در حالت استندبای کمتر از 1 وات مصرف میکنه البته باید قبلش مطمئن شید که مادربوردتون هم از این قابلیت پشتیبانی میکنه


    گواهی
    80 Plus
    موسسه آمریکایی EPRI اقدام به تست پاورهای مختلف در لود بین 20 تا 100 درصد کرده و نتایج را در 6 سطح Standard- Bronze- Silver- Gold- Platinum- Titanium اعلام میکند و هرچه رتبه پاور به تیتانیوم نزدیکتر شود پاور راندمان بالاتری را ارائه میدهد. نکته جالب اینکه شرط لازم برای اخذ این گواهی Active PFC بودن پاور میباشد یعنی پاورهای Passive و Non PFC هیچوقت همچین گواهی رو نمیتونن بگیرن. پس شما هم موقع خرید توجه کنین که پاورتون حداقل 80 Plus رو داشته باشه. اینم جدول برای اطلاعات بیشتر

    ویرایش توسط Noob Saibot : 2014-08-20 در ساعت 23:50

  8. 35 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


  9. #5
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    پیش فرض

    خب رسیدیم به مهمترین قسمت یعنی محاسبه ظرفیت موردنیاز پاور
    برای به دست آوردن مصرف قطعات سیستمتون میتونین به کاتالوگ قطعات(اگه دور ننداخته باشین) مراجعه کنین یا به سایت سازنده رفته و اطلاعات تکمیلی رو به دست بیارین. ولی یه راه ساده تر وجود داره که بش میپردازم
    قبل از هرچیز با ورود به صفحه زیر و پرکردن فیلدهای مرتبط حداکثر توان مصرفی سیستم خود را به دست آورید

    مشاهده تصویر


    با توجه به تصویر بعد از پرکردن تمامی فیلدها روی "حساب کن" کلیک کنید. دقت کنید عددی که به شما داده میشه حداکثر مصرف سیستم شماست مثلا وقتی که دارید یه گیم خفن رو فول اچ دی بازی میکنین، همزمان یه دی وی دی رو رایت میکنین و 20 گیگ هم دارین از هارد اکسترنال میریزین تو هارد سیستمتون!
    خب حالا چند روش هست که میتونین ظرفیت مناسب پاور رو انتخاب کنید.
    یک روش اینه که با استفاده از روش بالا حداکثر توان سیستم رو بدست آورده و 20 درصدشو بهش اضافه کنین مثلا اگه 500وات رو بتون داد شما 20 درصدشو بهش اضافه کنین عدد 600 به دست میاد یعنی پاور 600 براتون مناسبه
    یک روش هم اینه که مصرف متوسط(نه حداکثر) سیستمو حساب کنید و با توجه به این نکته که حداکثر راندمان هر پاور بین 40 تا 60 درصد توان آن است، ظرفیت پاور رو به دست بیارید مثلا شما مصرف متوسط سیستمتون مثلا 300 واته پاوری که 300 وات بین 40 تا 60 درصد توانش قرار داشته باشه یه پاور 600 وات خواهد بود که در این حالت میشه گفت در بهترین حالت راندمان قرار داره سیستمتون. مطابق تصویر زیر:

    در پستهای بعدی به معرفی کانکتور های مورد نیاز و قسمتهای مفید دیگه خواهم پرداخت

  10. 36 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


  11. #6
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    پیش فرض

    در این پست قصد دارم شما رو با انواع کانکتورهای پاور آشنا کنم.

    قبل از معرفی لازمه که یه توضیحی در مورد پاورهای ماژولار (Modular)و غیر ماژولار بدم. مهمترین ویژگی و قابلیت پاورهای ماژولار که معمولا یه حرف M بزرگ به آخر مدلشون اضافه میشه اینه که
    مجهز به قابلیت مدیریت کابل هستند. در واقع شما قادرید در مواقع لازم تنها کانکتورهای موردنیاز خودتون رو به پاور متصل کنید که این امر سبب مرتب شدن فضای داخلی کیس می شود در حالیکه اگه شما به کیس های دارای پاورهای غیرماژولار نگاه کنید داخلشون خیلی شلوغ و به هم ریخته س مثلا نصف کابلهای پاور بدون استفاده موندن و همینجوری به حال خودشون رها شدن که البته خود این پاورهای ماژولار دو دسته هستند: 1- اونایی که کانکتورهای لازم به پاور متصل هستند و شما نمیتونید دستکاریشون کنید و فقط میتونید کانکتورهای کارت گرافیک، ساتا و Molex رو در موقع لزوم وصل کنید و 2- اونایی که تمامی کانکتورها حتی کانکتورهای 24 پین مادربورد به دلخواه کاربر قابل اتصال هست که اصطحلاحا Fully Modular نامیده میشوند.

    خب بعد از این مقدمه میرم سراغ کانکتورها
    کانکتور 20+4 پین:
    برای اتصال مادربورد استفاده میشه و از لحاظ ظاهری از بقیه کانکتورها بزرگتره و به راحتی قابل تشخیصه

    تصویر کانکتور 20+4 پین




    تصویر کانکتور یکپارچه 24 پین مادربورد


    در پاورهای ارزان و بی کیفیت متفرقه معمولا فقط شاهد کانکتور 20 پین هستیم و در برخی پاورها از کانکتور یکپارچه 24 پین استفاده میشه ولی در اکثر پاورها نوع 20+4 پین وجود داره که برای مادربوردهای معمولی و خانگی همون کانکتور 20 پین کافیه ولی برای مادربوردهای قدرتمندتر مثلا مخصوص اورکلاک یا سرورها اون کانکتور 4 پین هم استفاده میشه. باید دقت داشت میشه کانکتور یکپارچه 24 پین رو به مادربورد 20 پین زد ولی عکسش کار خطرناکیه یعنی اگه شما به مادربورد 24 پین، کانکتور 20 پین وصل کنید با وجود اینکه سیستم روشن میشه و به ظاهر سالم کار میکنه ولی بعد مدتی باعث آسیب به قطعات میشه.
    کانکتور 4+4 پین پردازنده:
    که برای اتصال سی پی یو مورد استفاده قرار می گیرد. که در برخی پاورها به صورت 4+4 پین و در برخی دیگر به صورت 8 پین یکپارچه دیده می شود.

    تصویر کانکتور 4+4 پین پردازنده


    دقت کنید برای پردازنده های کم مصرف، تنها یک کانکتور 4 پین نیازه ولی برای موارد حرفه ای مثل سرورهاو ... نیاز به دو کانکتور 4 پین خواهد بود علاوه بر این پاورهای دارای ظرفیت بالا دارای هم کانکتور 4+4 پین و هم کانکتور 8 پین یکپارچه هستند که برای اتصال دو پردازنده(مادربوردهای سرور) به کار میروند.
    خب اصلی ترین کانکتورها رو معرفی کردم، بقیه رو در پست بعدی بررسی خواهم کرد.
    ویرایش توسط Noob Saibot : 2014-08-21 در ساعت 01:22

  12. 33 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


  13. #7
    وضعیت
    آفلاین
    Noob Saibot آواتار ها
    مدیر ماندگار
    تاریخ عضویت
    Feb 2014
    نوشته ها
    1,265
    تشکر
    883
    تشکر شده 5,737 در 1,217 پست

    پیش فرض

    کانکتور SATA:
    برای اتصال انواع هارددیسک، SSD و درایوهای نوری به کار میرود

    تصویر کانکتور ساتا


    لازم به ذکر است یک پاور مرغوب و مدرن امروزی باید حداقل 4کانکتور ساتا داشته باشد
    کانکتور 4پین Molex:
    که برای اتصال انواع هارددیسک و درایونوری IDE و همچنین وسایل جانبی مثل فن کیس و ... به کار میرود، بعضی اوقات در پاورهایی که کانکتور ساتا یا کانکتور 6 پین کافی برای گرافیک ندارن افراد ابتکار به خرج داده و از مبدل های Molex به 6 پین و Molex به ساتا استفاده میکنن که به هیچ وجه توصیه نمیشه چون توانایی لازم برای تغذیه گرافیک رو نداره

    کانکتور 4 پین مالکس


    کانکتور 6+2 پین(8 پین) گرافیک:
    برای کسانی که میخوان سیستم گیم ببندن و کارت گرافیک حرفه ای دارن، توجه ویژه به این کانکتور ضروریه. در پاورهای متوسط و با توان پایین فقط کانکتورهای 6 پین(معمولا یک عدد) وجود داره اما در پاورهای حرفه ای ما شاهد حداقل 2 کانتکور 6+2 پین و در بعضی موارد 8 پین یکپارچه هستیم. دقت کنید کارتهای گرافیک متوسط به بالای امروزی اکثرا نیاز به یک اتصال 6 پین دارن و در موارد حرفه ای به دو اتصال 8 پین هم میرسه. و موقع خرید پاور حتما به کارت گرافیک و این موضوع که میخواین SLI یا Crossfire کنین توجه کنین تا کانکتور پاور به تعداد مورد نیاز باشه و هرگز از تبدیل مالکس به 6 پین استفاده نکنین.

    کانتکور 6+2 پین



    همونطور که در تصویر میبینید یک گیره در بالای پین های 6 تایی قرار گرفته که در اتصال 8 پین پردازنده وجود نداره پس یه راه قاطی نکردن کانکتور های گرافیک و سی پی یو، وجود همین گیره هستش. اینم تصویر دو اتصال 6 پین در یک کارت گرافیک

    نمایش متن



    کانکتور 4 پین فلاپی دیسک یا FDD:
    از اونجا که دیگه نسل فلاپی منقرض شده این کانکتور هم شاید استفاده چندانی نداشته باشه ولی به هرحال در بعضی پاورهای امروزی برای خالی نبودن عریضه این کانکتور وجود داره! اینم از تصویرش

    نمایش متن



    خب حالا که اطلاعات لازم برای خرید پاور مناسب رو کسب کردین برای آشنایی بیشتر با برند تولیدکننده پاور خود بد نیست به تاپیک زیر سر بزنید
    ویرایش توسط Noob Saibot : 2014-08-21 در ساعت 18:21

  14. 42 کاربر از این پست تشکر کرده اند

    نمایش دادن / پنهان کردن لیست تشکر ها


مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^ بازگشت به بالا